زندگی نامه عبید زاکانی
پیشگفتار..................................................................................................................................................................................1
زندگینامه عبید
زاکانی.........................................................................................................................................................2
اقسام شعر
عبید.....................................................................................................................................................................3
علت شهرت به
زاکانی...........................................................................................................................................................3
عبید در نگاه
تاریخ................................................................................................................................................................4
طنز
عبید.................................................................................................................................................................................5
انگیزهی گرایش عبید به
طنز..............................................................................................................................................9
اقسام شعر
عبید..................................................................................................................................................................11
بررسی موش و گربه عبید زاکانی
.................................................................................................................................11
آخرین شوخی عبید زاکانی پیش از
مرگ و وفاتش
..................................................................................................16
نتیجه گیری .......................................................................................................................................................................17
منابع......................................................................................................................................................................................18
پیشگفتار
در ادبیات وسیع و گرانبهای فارسی که از
اغلب انواع آثار ادبی بهترین و درخشانترین نمونهها را در بردارد انتقاد،
خاصه انتقاد اجتماعی، بسیار نادر است. علت این امر را شاید بتوان غرور و
نخوت بیکران فرمانفرمایان سفاک و خونخواری دانست که در این سرزمین حکومت
میکرده و خود را سایه خدا میدانستهاند. آداب و رسوم اجتماعی عموم را با
طاعت از ایشان و چون و چرا نکردن در اعمال و اطوارشان وامیداشته و اگر گاهی
کسی از این قید میرسته و به ایراد و اعتراض میپرداخته چنان گوشمالی
میدیده که دیگران از سرنوشت او عبرت میگرفته و دم فرو میبستهاند. در
تاریخ ادبیات ایران موارد مکررمیتوان یافت که چون شاعری مداح را به خاطر
گذشته که در ضمن گزافهگوئیهای مدیح به کنایه و اشاره نکتهای را به ممدوح
خود گوشزد کند، مورد بیلطفی او واقع شده و گاهی سخت کیفر دیده است.اگر
گاهی در آثار ادبی دیده میشود که سخنوری به طریق اندرز نکاتی کلی را به
فرمانروائی یادآوری میکند دو علت بر آن میتوان جست: یکی آنکه گویا از
دیرباز در این کشور رسم و عادت بر این جاری بوده است که کلیات را همه
بپذیرند و در مورد عمل کسی سر موئی بدان پابند نباشد. دیگر آنکه کسانی جرأت
بیان این مواعظ را داشتهاند که صاحب مقام دینی یا عرفانی بودهاند و به
سبب قبول عام فرمانفرمایان به آسانی نمیتوانستهاند با ایشان بدرفتاری
کنند و حتی برای جلب عوام گاهی به تعظیم و تکریم ایشان میپرداخته و نصیحت
تلخ ایشان را که هیچگونه الزامی هم به اجرای آن نداشتهاند ناچار
میشنیدهاند.
زندگینامه عبید زاکانی
خواجه نظام الدین (یا مجد الدین)عبید الله
زاکانی قزوینی متخلص به عبید شاعر و نویسنده مشهور ایران در قرن هشتم هجری
است.از وزارت و صدارت یا مقام بلندی در ردیف آن برای عبید اطلاع دقیقی در
دست نیست.اما انقدر معلوم است که در دستگاه پادشاهان محترم بوده است.از
آغاز زندگانیش نیز چندان اگاهی نداریم لکن چون به ارباب صدور انتساب داشت
مسلما با خط وادب و فنون دبیری و دانش ها و آگاهیهای عمومی که در تمدن
اسلامی روزگار او بود آشنا شده و آنها را با هنر شاعری و نویسندگی همراه
داشته است.از شعر ها و اثرهای او نیز درجه ی آگاهیش از دانش های زمان و از
زبان وادبیات عربی آشکار است و پیداست که بر علم نجوم وقوف داشته است.
